Otis piktiral lakay Frankétienne

Tablo Frankétienne sila enskri li nan kouran espiralis. Se yon tablo k ap itilize son nan sans mouvman, fòm ak koulè pou li kapab egziste nan monn piktiral la. Men se kisa tablo sila di? Se ki langaj l ap pale menm? Oubyen eske l pale? E si tout fwa l pale, se kisa l di menm?

Nou kapab di se yon tablo kote Frankétienne desenbolize espas piktiral la nan sans li sòti nan demach figiratif  oubyen animis. Demach sila al chita anvan kreyasyon monn reyèl la, ki se tan kawo a, kote jistifikasyon eleman yo jwenn sans yo nan enkapasite yo genyen pou idantifikasyon. Youn antre nan lòt, melanje ak lòt pou kreye demach pwozopope kawotik la. Tout fè yon sèl. Men se kisa demach sa a evoke lè n konnen lòm pa kapab viv san kominikasyon? E kominikasyon li toujou gen yon sans devan je li ak devan patnè sosyal li. E se ki wòl langaj menm lakay lòm? Nou kapab di anndan yon apwòch antwopobiyoloji, langaj pèmèt lòm estabilize ak oryante pilsyon li. Sètadi li netralize pilsyon agresif yo anpi ba yo yon fiksasyon byen detèmine nan lide pou rete patnè sosyal li vle ye a nan je li ak devan je lèzot. Sa vle di konsansis sosyal sa a, lè li pa jwenn li devan agresivite oubyen lisidite entélokitè li, li aktive ipokanp li pou li kreye èv atizay nan lide pou li kapab eksperimante l konsansis sa a.

Penn se antisipe ak avantire yon sifas piktiral. Se kreye yon monn èzats oubyen paralèl ki pou pèmèt pent lan geri bosko li ak pwòp tèt li anpi ak kontanplatè li. Paske l pèmèt atis la chape anba twoma li pa vle viv nan monn reyèl la, nan rankont li ak lòt la. Konsa, li sispann pale pou l kreye èv atizay anpi pou li kite èv atizay li kreye a pale nan plas li pandan se limenm k ap fè li pale ankò. Se sa Guillaume d’Humbolt rele pwozopope[i] a. Monn sa a li kreye a, se pwòp règ pa li ki prime sou li, anpi li kapab viv pwòp limenm ladan l tankou yon miwa fas majik; lot moun kapab gade anpi santi menm santiman jwisans li genyen an. Se nan sans sa yon èv atistik gen pouvwa pou li kalme, ajite oubyen  aktive pilsyon paske li se yon plaj emosyon pou sila ki idantifye yo nan li. Se pou sa Jacques Poulain di nan tèks konferans li ki rele se nou ki tradui: « Atizay pretann figire dezi ak bonè anpi ki sisite satisfaksyon lakay endividi ki idantifye yo ak bote ki figire a anpi atis la.[ii]»