Chwal papa nan jaden papa

Se ekspresyon ki pi senp pou eksplike fòm enjerans ki te toujou egziste depi lontan nan rapò politik kèk peyi etranje gen ak Ayiti. Men ki jodi an vin n depase tout limit de sa ke yo rele: relasyon ak respè ant peyi ak peyi. 

Paske tout desizyon ki gen pou pran, menm sa ke w pa ta imajine, li oblije sòti swa nan kèk gwo anbasad peyi etranje ki nan Pòtoprens ou dirèkteman de Kò Gwoup.

Pou òganize yon eleksyon ki se yon bagay enpòtan ki gen pou wè ak souvèrènte nasyonal peyi an, se etranje an ki pou bay lajan, mwayen lojistik ak prèske tout lòt bagay.  Se sa yo rele fèt e founi.

Kò m pawòl lan di moun ki finanse a, gen dwa pou l pran desizyon tou, donk se konsa se yo ki toujou deside kiyès ki pou prezidan, Premye minis, minis, depite, senatè, chèf polis etsetera.

Tankou kounye a, gen gwo pwoblèm ensekirite k ap ravaje peyi a, ou tande tout yon pakèt koze sou kòman blan an vle sa rezoud. Pa egzanp, ou tande yo pa vle lame patisipe nan entèvansyon ki gen pou fèt kont bandi. Èske se paske yo legal?

Ou tande tou yo pa vle polisye itilize zam ak minisyon yo sezi nan moman yo t ap mennen operasyon kont bandi yo. Alòske, la polis gen pwoblèm materyèl pou yo travay. .

Men, depi blan an pale, se verite absoli. Se blan an ki gen dènye mo nan tout bagay. Kriz politik, ekonomik ak sosyal ap sakaje peyi a, tout moun chita, kale nawè yo, epi y ap tann mo final blan an. 

Pandan  blan an kontinye ap pase yo tenten. Rankont sou rankont. Anyen pa sòti. Pa vrèman gen anyen ki ap sòti de pozitif. Toujou menm istwa an, se ayisyen yo ki pou jwenn yon solisyon ant yo menm.

Lòt bagay nan zafè dominasyon etranje a, se sa k ap pase kounye a. Kou se blan an ki sanksyone yo, ou pa tande yo di yon mo. Men, kou se enstitisyon peyi Dayiti ki ap eseye denonse enplikasyon yo nan kèk zak malonèt, yo mache nan tout radyo pou ap jistifye tèt yo.

Kò m zafè blan sa vin tounen yon kesyon chwal papa nan jaden papa, donk tout politisyen oblije gen blan pa yo nan pòch yo. Se pa tout blan. Se blan nan peyi meriken. Bon blan je vèt nan Washington.

Konsa, depi yon lidè politik poko jwenn envitasyon nan yon selebrasyon fèt endepandans peyi meriken 4 jiyè lakay anbasadè yo ki nan Pòtoprens, li poko vrèman gwo lidè. Paske se la, defimitivman,. nan espas sa, yo mete ak retire wa sou pouvwa politik.

Se sa ki fè tou  nan nenpòt ti aktivite politik, anpil lidè sa yo renmen kouri pran foto ak nenpòt ti blan mannan ki kase kòd nan batiman. Epi, bay patizan yo simaye l sou plizyè gwoup sosyal. Sa w tande an, se kanpay elektoral lan ki kòmanse. Menm lè pa gen eleksyon ki pwograme.

San respekte sa yo rele yerachi a, nenpòt blan gen dwa sòti nan Depatman Deta, epi w tande li vin rankontre Prezidan, Premye minis. Yo vin pase lód. Yo vin bay konsiy ak gwo otorite peyi Dayiti.

Tankou kèk peyizan ta di: bèf pou wa, savann pou wa. Ki pwoblèm, kite bèf la kontinye pran plezi l. Men lòt peyizan ki gen karaktè ap tou senpleman di: kabrit toujou gade je mèt kay anvan l antre. Ou byen: lawouze taye banda se tout tan solèy pa leve.   

Esau Jean-Baptiste