Accueil » Société » San lanvè san landwat

San lanvè san landwat

06 décembre 2017, 10:15 catégorie: Société7 750 vue(s) A+ / A-

Depi nou gen konesans, koripsyon la tengfas. Kòmsi nou gen de chwa : swa nou plenn anba l oubyen nou bliye l.

Depi m gen konesans fè lajan se yon gwo obsesyon an Ayiti. Nou fonksyone tankou yon pèp Pratik. Moun ki gen plis lajan an se li ki pase anvan ni nan legliz ni nan eleksyon.

Antouka, nan yon peyi se lajan ki sèl mezi pou evalye siksè moun, tout sa yo ki pa chache oubyen ki pa jwenn wout pou yo sòti, se enbesil yo ye. Se sa moun te konn repete an kachèt lontan. Koulye a, an piblik, lajounen kon lannuit, lòt la pa pè frape lestomak li pou l ekspoze reyisit li, paske l grannèg.

Nan listwa ak lavi yon peyi, tout jou yo pa ka menm. Depi kèk tan, pèp la ak gran nèg li yo plonje nan yon gwo dout. Tout moun ap mande èske ti jwèt vòlè, ti mannigèt raketè, ti mès entelijan nou yo, nou te pran abitid banalize yo, lè nou fè adisyon ak yo, pa kont pou eklate peyi a nan men nou ? Nou vin rann nou kont poukisa nou pa ka konsidere koripsyon tankou yon fleyo an Ayiti. Sa pi senp, koripsyon se yon zouti pou n reyalize tèt nou. Kòmkidire, finalite pi gwo konpetans yo ak pi gwo entelijans yo se fè bon lajan. Sa vle di reyisi.

Gen yon rapò gaz sou dife. Lè l kuit, si m konprann, sa k pote laviktwa yo ka monte nan palè, sa k pèdi yo ka desann nan kacho, jis anba latè okazou. Se pa ti sa a ki ka ebranle sistèm nan.

Prezidan an pote pawòl pa l. Men kesyon an pa klè. Se tankou chèf leta a vle di chèf administrasyon piblik la sèlman. Men peyi a laj, li anpil. Se teritwa a, popilasyon an ak enstitisyon k ap bay sèvis piblik yo. Ven mil chèk zonbi nan leta se anpil, nou dakò. Men, chofè kamyonèt k ap monte kous machin lè l kapab, doktè ki nan rezo laboratwa ak famasi, avoka ki mare sosis ak jij move zafè, pastè k ap vann sinistre, bòs mason k ap detounen siman, machann k ap bay kout fo mamit, pwofesè ak pòz doktora, fo bòdro kouran, telefòn, manje ekspire nan makèt, pate ki manke engredyan, sachè dlo anpwanzonnen, vanntè douz fwa, vòlè plas nan simityè, move jijman, lapolis dechennen nan kafou, paspò san pri, lekòl bòlèt, aza san kontwòl, jounalis sou bon kontwòl. Prezidan mèt te gen ven zonbi gwo nèg sou li, manje fèy gèp, li pa fouti mare tout moun ki nan koripsyon.

Moun yo anpil. Yo alèz. Yo gen baz. Yo tout kote. Depi nan lekòl nasyonal andeyò rive nan linivèsite Pòtoprens. Depi nan biwo Kazèk sou tèt mòn enposib rive nan Palè nasyonal sou Channmas.

Te gen manifestasyon tou. Malgre nou prèske pa t wè l. 5 desanm 2017, nou dekouvri yon lòt reyalite. Menm moun ki vle sekwe konsyans nou yo ka trennen nou nan nivo blòf pa yo. Kijan pou pastè, pè, patwon onèt, dirijan òganizasyon, moun ki gen abitid konvèti, konvenk moun, pa rive mennen san mil fidèl ak patizan dèyè yo pou denonse koripsyon, koriptè ak kòwonpi ?

Moun yo gen lè se Sentoma. Lè yo wè, y ap kwè. Men fòk nou deside nivo koripsyon ki merite pinisyon. Si nou pa fè sa, nou tout mele. Kòm lajistis akize tou, nou mele pi rèd.

Jean-Euphèle Milcé

Comments

comments

scroll to top